اگر ماشین ظرفشویی بوش را روشن کرده‌اید، برنامه شست‌وشو شروع نمی‌شود یا دستگاه بعد از چند لحظه متوقف می‌شود و روی نمایشگر آن کد E:18 یا E18 دیده می‌شود، قبل از هر اقدامی باید بدانید که این خطا دقیقاً به چه معناست. یکی از اشتباهات رایج در مطالب اینترنتی این است که کدهای خطای ماشین لباسشویی و ماشین ظرفشویی بوش با یکدیگر اشتباه گرفته می‌شوند. در حالی که معنی E18 در ماشین ظرفشویی بوش با E18 در برخی لباسشویی‌های بوش یکسان نیست.
در ماشین ظرفشویی بوش، ارور E:18 در درجه اول به مشکل در تأمین و ورود آب به دستگاه، پایین ماندن سطح آب یا برقرار نشدن جریان مناسب آب در مرحله آبگیری مربوط می‌شود. بنابراین وقتی این خطا ظاهر می‌شود، منطقی نیست که از همان ابتدا سراغ پمپ تخلیه، هیتر یا برد الکترونیکی برویم. عیب‌یابی صحیح باید از ابتدای مسیر ورود آب شروع شود؛ یعنی از شیر آب ساختمان و فشار آب گرفته تا شلنگ ورودی، فیلتر ورودی، AquaStop و در نهایت اجزای داخلی سیستم آبگیری.
نکته مهم این است که E18 الزاماً به معنای خراب شدن یک قطعه گران‌قیمت نیست. در تعداد قابل توجهی از موارد، مشکل می‌تواند به مسئله‌ای بسیار ساده مانند نیمه‌باز بودن شیر، رسوب گرفتن توری ورودی آب، خم شدن شلنگ پشت دستگاه یا افت فشار آب ساختمان مربوط باشد. در مقابل، اگر تمام این موارد سالم باشند و خطا همچنان تکرار شود، آن زمان باید عیب‌یابی به سمت قطعات داخلی دستگاه ادامه پیدا کند.
در این راهنما قرار نیست فقط یک فهرست کوتاه از «دلایل ارور E18» ارائه شود. هدف این است که از لحظه‌ای که کد روی نمایشگر ظاهر می‌شود تا مرحله‌ای که مشخص شود دستگاه واقعاً به تعمیر تخصصی احتیاج دارد یا خیر، یک مسیر منطقی و قابل فهم داشته باشید.
ارور E18 ظرفشویی بوش دقیقاً به چه معناست؟
کد E:18 در ماشین ظرفشویی Bosch نشان می‌دهد دستگاه در فرایند آبگیری، شرایطی را که انتظار داشته مشاهده نکرده است. به زبان ساده‌تر، ماشین ظرفشویی برنامه را آغاز می‌کند و انتظار دارد مقدار مشخصی آب با جریان مناسب وارد مدار شود؛ اما این اتفاق به شکل صحیح رخ نمی‌دهد.
بوش در راهنمای رسمی خود E18 را با مشکل جریان آب ورودی مرتبط می‌داند و در راهنماهای مدل‌های مختلف، مواردی مانند تاخوردگی شلنگ تأمین آب، بسته بودن شیر، گرفتگی یا رسوب شیر آب و مسدود شدن فیلتر ورودی را به‌عنوان علت‌های اصلی این خطا معرفی کرده است.
پس تعریف کاربردی E18 را می‌توان این‌گونه بیان کرد:
ارور E18 ظرفشویی بوش یعنی دستگاه در زمان آبگیری نتوانسته آب موردنیاز را با شرایط و مقدار مورد انتظار دریافت کند.
این تعریف اهمیت زیادی دارد، زیرا جهت عیب‌یابی را مشخص می‌کند.
اگر دستگاه آب کافی دریافت نمی‌کند، سؤال اصلی این نیست که «کدام قطعه را عوض کنیم؟»؛ سؤال درست این است:
آب در کدام نقطه از مسیر خود، از شیر ساختمان تا داخل ماشین ظرفشویی، محدود یا متوقف شده است؟
همین سؤال اساس عیب‌یابی اصولی E18 است.
یک اشتباه مهم: E18 ظرفشویی بوش را با E18 لباسشویی بوش اشتباه نگیرید
اگر عبارت «ارور E18 بوش» را بدون ذکر نوع دستگاه جست‌وجو کنید، ممکن است مطالبی درباره تخلیه نشدن آب، پمپ تخلیه یا گرفتگی مسیر فاضلاب ببینید. علت این سردرگمی این است که E18 در برخی ماشین‌های لباسشویی بوش با مشکل تخلیه ارتباط دارد؛ اما موضوع این مقاله ماشین ظرفشویی بوش است.
در ظرفشویی، E18 اساساً باید از سمت ورود آب بررسی شود.
بنابراین اگر ظرفشویی شما E18 نشان می‌دهد، باز کردن پمپ تخلیه به‌عنوان اولین اقدام نه‌تنها روش دقیقی نیست، بلکه ممکن است کاربر را کاملاً از علت واقعی مشکل دور کند.
برای جلوگیری از این اشتباه، همیشه هنگام بررسی کد خطا سه چیز را در نظر بگیرید:
- نوع دستگاه؛ ظرفشویی یا لباسشویی.
- شماره مدل یا E-Nr دستگاه.
- کد کامل نمایش‌داده‌شده روی صفحه.
این سه مورد باعث می‌شوند اطلاعات مربوط به دستگاه دیگری را اشتباهاً روی ظرفشویی خود اجرا نکنید.
وقتی E18 ظاهر می‌شود داخل ظرفشویی چه اتفاقی افتاده است؟
برای درک بهتر این خطا، بهتر است فرایند طبیعی شروع یک برنامه شست‌وشو را ساده کنیم.
وقتی برنامه را انتخاب کرده و Start را می‌زنید، دستگاه مجموعه‌ای از بررسی‌ها و عملیات اولیه را انجام می‌دهد. بسته به مدل و مرحله برنامه ممکن است ابتدا تخلیه کوتاهی انجام شود و سپس دستگاه آماده آبگیری شود.
در مرحله آبگیری، آب باید از مسیر زیر عبور کند:
شیر آب ساختمان ← اتصال شلنگ ورودی ← فیلتر یا توری ورودی ← مجموعه AquaStop در مدل‌های مجهز ← مسیر آب ورودی دستگاه ← اجزای کنترل جریان/سطح آب ← محفظه داخلی ظرفشویی
اگر جریان آب در یکی از این نقاط به اندازه کافی برقرار نشود، دستگاه نمی‌تواند مرحله آبگیری را مطابق انتظار تکمیل کند.
برای مثال فرض کنید شیر آب کاملاً باز است اما توری ورودی به دلیل رسوبات آب تقریباً مسدود شده است. ظاهراً آب وجود دارد، اما سرعت ورود آن پایین است. کنترل الکترونیکی دستگاه پس از مدتی متوجه می‌شود آبگیری مطابق شرایط مورد انتظار پیش نرفته و می‌تواند برنامه را متوقف کرده و E18 را نمایش دهد.
بنابراین عبارت «آب وارد دستگاه می‌شود» به‌تنهایی برای رد کردن مشکل آبگیری کافی نیست.
ممکن است آب وارد شود، اما کمتر یا کندتر از مقدار لازم.
این تفاوت یکی از مهم‌ترین نکات در تشخیص E18 است.
مهم‌ترین دلایل ارور E18 ظرفشویی بوش
علل این خطا را بهتر است بر اساس مسیر آب و از ساده‌ترین احتمال به پیچیده‌ترین احتمال بررسی کنیم.
۱. بسته بودن شیر آب ورودی
ساده‌ترین سناریو همین است.
ممکن است شیر زیر سینک هنگام جابه‌جایی وسایل، تعمیر لوله‌کشی یا نظافت بسته شده باشد. همچنین بعضی شیرهای قدیمی از بیرون باز به نظر می‌رسند اما مکانیزم داخلی آنها رسوب گرفته و مسیر آب به‌طور کامل باز نمی‌شود.
فقط نگاه کردن به دسته شیر کافی نیست.
باید مطمئن شویم آب واقعاً با دبی مناسب از آن خارج می‌شود.
۲. نیمه‌باز بودن شیر
این مورد بسیار بیشتر از چیزی که تصور می‌شود اتفاق می‌افتد.
اگر شیر فقط بخشی از مسیر خود را باز کرده باشد، آب وارد شلنگ می‌شود و کاربر تصور می‌کند مشکلی وجود ندارد، اما دبی برای عملکرد مناسب ظرفشویی کافی نیست.
ماشین ظرفشویی به «وجود آب» نیاز ندارد؛ به جریان کافی آب نیاز دارد.
۳. رسوب گرفتن شیر آب
در مناطقی که سختی آب بالاست، رسوبات می‌توانند به مرور سطح مقطع خروجی شیر را کاهش دهند.
این اتفاق ممکن است تدریجی باشد. به همین دلیل ظرفشویی ماه‌ها بدون مشکل کار می‌کند، سپس گاهی E18 می‌دهد و در نهایت خطا دائمی‌تر می‌شود.
این الگو می‌تواند نشانه محدود شدن تدریجی جریان آب باشد.
۴. فشارپایین آب ساختمان
یکی از مهم‌ترین دلایل E18 همین مورد است.
بوش برای بررسی جریان آب پیشنهاد می‌کند خروجی شیر به‌صورت مستقیم آزمایش شود و تقریباً ۱۰ لیتر آب در یک دقیقه از شیر کاملاً باز خارج شود.
این تست از حدس زدن بسیار دقیق‌تر است.
ممکن است فشار آب در سینک ظاهراً مناسب به نظر برسد، اما مقدار واقعی جریان برای ماشین ظرفشویی کافی نباشد.
۵. خم شدن شلنگ ورودی
پشت ماشین ظرفشویی فضای محدودی وجود دارد. وقتی دستگاه به داخل کابینت هل داده می‌شود، شلنگ ممکن است بین بدنه دستگاه و دیوار یا کابینت تحت فشار قرار گیرد.
حتی اگر شلنگ کاملاً بسته نشده باشد، یک خم شدید می‌تواند دبی را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
به همین دلیل اگر E18 بعد از نصب، جابه‌جایی، تعمیر کابینت یا بیرون آوردن و دوباره جا زدن ظرفشویی ظاهر شده است، وضعیت شلنگ ورودی یکی از اولین مواردی است که باید بررسی شود.
۶. پیچ خوردن شلنگ
خم شدن و پیچ خوردن یکسان نیستند.
گاهی شلنگ در زمان نصب حول محور خود می‌چرخد و در بخشی از طول آن مسیر داخلی محدود می‌شود.
در ظاهر ممکن است شلنگ سالم باشد، اما آب به‌راحتی عبور نکند.
۷. له شدن شلنگ پشت دستگاه
اگر دستگاه بیش از حد به عقب رانده شده باشد، ممکن است شلنگ بین ماشین و دیوار فشرده شود.
این مسئله خصوصاً در آشپزخانه‌هایی که فضای پشت دستگاه بسیار کم است اهمیت دارد.
اگر E18 دقیقاً بعد از جابه‌جایی دستگاه شروع شده، این احتمال را جدی بگیرید.
۸. گرفتگی فیلتر ورودی آب
در محل اتصال شلنگ ورودی معمولاً یک توری یا فیلتر وجود دارد که از ورود ذرات موجود در آب به مجموعه آبگیری جلوگیری می‌کند.
با گذشت زمان ممکن است مواردی مانند:
رسوب آهکی،
شن و ذرات ریز،
زنگ‌زدگی لوله‌ها،
ذرات ناشی از تعمیر شبکه آب،
و آلودگی‌های موجود در مسیر لوله‌کشی
روی این توری جمع شوند.
وقتی سطح فیلتر مسدود می‌شود، فشار قبل از فیلتر وجود دارد اما جریان بعد از آن کاهش پیدا می‌کند.
نتیجه می‌تواند E18 باشد.
نقش AquaStop در ارور E18 چیست؟
بسیاری از ظرفشویی‌های بوش به سیستم AquaStop مجهز هستند.
در این دستگاه‌ها شلنگ ورودی صرفاً یک لوله ساده نیست و بخشی از سیستم ایمنی ورود آب محسوب می‌شود. به همین دلیل باید هنگام بررسی آن احتیاط بیشتری داشت.
یکی از نکات مهمی که خود بوش نیز در دستورالعمل‌های مربوط به E18 تأکید می‌کند این است که مجموعه AquaStop دارای شیر الکتریکی است و نباید مجموعه الکتریکی آن داخل آب فرو برده شود.
اگر دستگاه AquaStop دارد و فیلتر ورودی آن کثیف شده، می‌توان بخش قابل دسترسی فیلتر را مطابق دستورالعمل مدل تمیز کرد؛ اما باز کردن یا دستکاری مجموعه الکتریکی AquaStop توسط کاربر توصیه نمی‌شود.
همچنین نباید تصور کرد که هر E18 به معنی خراب شدن AquaStop است.
قبل از رسیدن به این نتیجه باید موارد ساده‌تر بررسی شوند.
آیا E18 همیشه یعنی قطعه‌ای خراب شده است؟
خیر.
این نکته شاید مهم‌ترین بخش مقاله باشد.
نمایش یک کد خطا به این معنی نیست که حتماً یک قطعه الکترونیکی یا مکانیکی خراب شده است. کد خطا در بسیاری از مواقع فقط نشان می‌دهد سیستم کنترلی دستگاه شرایطی خارج از محدوده طبیعی تشخیص داده است.
در E18 آن شرایط غیرطبیعی مربوط به آبگیری است.
برای مثال اگر فشار آب ساختمان افت کرده باشد، ظرفشویی کاملاً سالم است اما نمی‌تواند در مدت مورد انتظار آب موردنیاز را دریافت کند.
یا اگر شلنگ پشت دستگاه تا خورده باشد، هیچ قطعه داخلی خراب نیست.
بنابراین تعویض قطعات قبل از بررسی شرایط خارجی دستگاه یکی از بدترین روش‌های برخورد با E18 است.
ارور E18 ظرفشویی بوش
سریع‌ترین روش تشخیص ارور E18 ظرفشویی بوش
اگر بخواهیم کل مقاله را به یک مسیر عیب‌یابی خلاصه کنیم، ترتیب منطقی بررسی این است:
شیر آب → دبی آب → شلنگ ورودی → فیلتر ورودی → AquaStop → اتصالات → تست مجدد → بررسی تخصصی سیستم آبگیری
ترتیب اهمیت دارد.
اگر فشار آب کافی نیست، باز کردن دستگاه هیچ کمکی نمی‌کند.
اگر شلنگ تا خورده است، تعویض قطعه داخلی مشکل را حل نمی‌کند.
اگر فیلتر ورودی مسدود است، بررسی برد الکترونیکی اتلاف وقت و هزینه است.
پس از بیرون دستگاه شروع کنید و مرحله‌به‌مرحله به سمت داخل حرکت کنید.
قبل از هر کاری این اقدامات ایمنی را انجام دهید
ماشین ظرفشویی همزمان با آب و برق کار می‌کند؛ بنابراین رعایت ایمنی ضروری است.
اگر قرار است فقط وضعیت شیر آب را بررسی کنید، معمولاً نیازی به باز کردن دستگاه نیست. اما اگر قرار است شلنگ آب را جدا کنید:
ابتدا برنامه را متوقف کنید.
دستگاه را خاموش کنید.
برق دستگاه را به شکل ایمن قطع کنید.
شیر ورودی آب را ببندید.
یک ظرف یا حوله برای آب باقی‌مانده داخل شلنگ آماده کنید.
پس از اتصال مجدد نیز محل اتصال را از نظر نشتی بررسی کنید.
اگر پریز یا اتصال برق پشت دستگاه در دسترس نیست، سیم‌کشی غیرمعمول است یا برای قطع برق مطمئن نیستید، وارد مرحله باز کردن اتصالات نشوید.
مرحله اول: ببینید شیر آب واقعاً باز است یا نه
شیر اختصاصی ظرفشویی معمولاً زیر سینک قرار دارد.
آن را پیدا کنید و وضعیتش را بررسی کنید.
اگر بسته است، آن را به‌آرامی باز کنید.
اگر بسیار سفت است، برای باز کردن آن فشار غیرعادی وارد نکنید؛ شیرهای قدیمی ممکن است آسیب ببینند و نشتی ایجاد کنند.
پس از باز کردن شیر، دستگاه را یک بار آزمایش کنید.
اگر E18 برطرف شد، احتمالاً مشکل همین بوده است.
اما اگر خطا باقی ماند، مرحله بعد را انجام دهید.
مرحله دوم: تست ۱۰ لیتری آب؛ یکی از مهم‌ترین آزمایش‌های E18
یکی از بهترین روش‌ها برای جدا کردن مشکل ساختمان از مشکل ماشین ظرفشویی، اندازه‌گیری واقعی دبی آب است.
برای انجام آزمایش باید در صورت امکان و با رعایت ایمنی، شلنگ ظرفشویی را از شیر جدا کنید و خروجی خود شیر را بررسی کنید.
یک سطل مناسب زیر شیر قرار دهید.
شیر را کاملاً باز کنید.
زمان بگیرید.
هدف این است که تقریباً ۱۰ لیتر آب در حدود یک دقیقه جریان داشته باشد.
اگر مقدار آب به شکل محسوسی کمتر است، مشکل را نباید فوراً به ماشین ظرفشویی نسبت داد.
در چنین شرایطی موارد زیر می‌توانند مطرح باشند:
افت فشار شبکه،
گرفتگی شیر،
رسوب داخلی شیر،
گرفتگی لوله،
مشکل تأسیسات،
یا محدودیت در مسیر آب.
تا زمانی که آب ورودی مناسب نباشد، ادامه دادن عیب‌یابی داخل ماشین منطقی نیست.
چرا تست سطل بهتر از نگاه کردن به فشار آب است؟
چون چشم انسان معیار دقیقی برای اندازه‌گیری دبی نیست.
ممکن است آب با ظاهری نسبتاً پرفشار خارج شود اما حجم عبوری آن در یک دقیقه پایین باشد.
از طرف دیگر اصطلاح «فشار آب» و «دبی آب» در صحبت روزمره معمولاً به جای یکدیگر استفاده می‌شوند، در حالی که برای ماشین ظرفشویی مقدار آبی که در مدت مشخص در اختیار دستگاه قرار می‌گیرد اهمیت عملی زیادی دارد.
تست سطل یک معیار ساده و قابل اندازه‌گیری ایجاد می‌کند.
مثلاً اگر ظرف ۱۰ لیتری در حدود یک دقیقه پر شود، می‌توانیم با اطمینان بیشتری مرحله تأمین آب ساختمان را کنار بگذاریم و سراغ قسمت بعدی برویم.
اگر دبی کمتر از ۱۰ لیتر در دقیقه بود چه کنیم؟
ابتدا بررسی کنید شیر کاملاً باز است.
اگر کاملاً باز است ولی جریان کم است، بهتر است مشکل تأسیسات یا خود شیر بررسی شود.
در این شرایط تعویض AquaStop یا قطعات داخلی ظرفشویی بدون تشخیص می‌تواند هزینه اضافی ایجاد کند.
یک آزمایش مقایسه‌ای نیز مفید است: اگر امکان دارد جریان آب شیر دیگری را با شرایط مشابه بررسی کنید. اگر افت آب در کل ساختمان وجود دارد، احتمال مشکل عمومی تأمین آب بیشتر می‌شود.
اما اگر فقط خروجی متصل به ظرفشویی ضعیف است، شیر یا مسیر همان انشعاب باید بررسی شود.
مرحله سوم: شلنگ ورودی را از ابتدا تا انتها بررسی کنید
اگر دبی خروجی شیر مناسب است، حالا مسیر بعد از شیر اهمیت پیدا می‌کند.
شلنگ را با چشم بررسی کنید.
به دنبال این موارد باشید:
خم تند،
پیچ‌خوردگی،
فشردگی،
له‌شدگی،
گیر کردن پشت کابینت،
آسیب ظاهری،
یا قرار گرفتن جسم سنگین روی شلنگ.
گاهی فقط چند سانتی‌متر بیرون کشیدن ماشین از کابینت باعث آزاد شدن شلنگ و برطرف شدن مشکل می‌شود.
اما هنگام بیرون کشیدن دستگاه مراقب باشید شلنگ آب، شلنگ تخلیه و کابل برق تحت کشش قرار نگیرند.
یک سرنخ بسیار مهم: E18 بعد از جابه‌جایی ظرفشویی
اگر ظرفشویی سال‌ها بدون E18 کار کرده و درست بعد از یکی از موارد زیر خطا شروع شده است:
نظافت پشت دستگاه،
تعویض کابینت،
اسباب‌کشی،
تعمیر ظرفشویی،
بیرون آوردن دستگاه،
تعویض شلنگ،
یا نصب مجدد،
اولین مظنون باید نحوه قرارگیری شلنگ باشد.
این ارتباط زمانی ارزش تشخیصی زیادی دارد.
خرابی قطعات داخلی ممکن است همزمان اتفاق افتاده باشد، اما از نظر منطقی ابتدا چیزی را بررسی می‌کنیم که درست قبل از ایجاد مشکل تغییر کرده است.
مرحله چهارم: فیلتر ورودی آب را بررسی کنید
اگر شیر آب و شلنگ سالم هستند، فیلتر ورودی یکی از مهم‌ترین نقاط بعدی است.
این فیلتر وظیفه دارد ذرات موجود در آب را قبل از ورود به بخش‌های حساس دستگاه متوقف کند.
به همین دلیل کثیف شدن آن در واقع نشان می‌دهد فیلتر کار خود را انجام داده است؛ مشکل زمانی ایجاد می‌شود که حجم آلودگی آن‌قدر زیاد شود که خودش به مانع جریان آب تبدیل شود.
برای بررسی عمومی:
دستگاه را خاموش کنید.
برق را قطع کنید.
شیر آب را ببندید.
شلنگ را با احتیاط جدا کنید.
فیلتر قابل دسترسی را بررسی کنید.
اگر رسوب یا ذرات روی آن دیده می‌شود، آن را با یک برس کوچک و روش مناسب تمیز کنید.
سپس اتصال را دوباره برقرار کنید.
پس از باز کردن آب، قبل از روشن کردن دستگاه، محل اتصال را از نظر نشتی بررسی کنید.
در مدل‌های مجهز به AquaStop، قسمت الکتریکی مجموعه را داخل آب قرار ندهید.
آیا می‌توان توری فیلتر را با جسم نوک‌تیز سوراخ کرد؟
خیر.
این یکی از روش‌های اشتباهی است که گاهی برای افزایش جریان آب انجام می‌شود.
فیلتر برای محافظت از سیستم آبگیری طراحی شده است. سوراخ کردن، پاره کردن یا حذف آن ممکن است باعث شود ذرات وارد اجزای داخلی شوند.
اگر فیلتر آن‌قدر آسیب دیده یا رسوب گرفته که تمیز نمی‌شود، باید وضعیت قطعه به‌درستی بررسی شود؛ تخریب فیلتر راه تعمیر نیست.
آیا سرکه یا جرم‌گیر قوی روی AquaStop بریزیم؟
بدون دستورالعمل مشخص مدل، چنین کاری توصیه نمی‌شود.
AquaStop فقط یک شلنگ ساده نیست و در بسیاری از مدل‌ها اجزای الکتریکی در مجموعه وجود دارد.
تمیز کردن فیلتر قابل دسترس با غوطه‌ور کردن مجموعه AquaStop تفاوت دارد.
به‌خصوص استفاده از مواد شیمیایی قوی روی قطعات، واشرها یا مجموعه‌های الکتریکی می‌تواند مشکل جدیدی ایجاد کند.
مرحله پنجم: پس از بستن اتصالات، نشتی را بررسی کنید
این مرحله نباید حذف شود.
بعد از تمیز کردن فیلتر و بستن شلنگ:
ابتدا مطمئن شوید اتصال درست بسته شده است.
شیر را آرام باز کنید.
اطراف اتصال را مشاهده کنید.
با دستمال خشک می‌توانید وجود قطرات بسیار کوچک را بهتر تشخیص دهید.
اگر نشتی وجود دارد، دستگاه را راه‌اندازی نکنید تا اتصال اصلاح شود.
بعد از اطمینان از آب‌بندی، برق دستگاه را وصل کنید و آزمایش انجام دهید.
مرحله ششم: یک برنامه آزمایشی اجرا کنید
حالا باید ببینیم رفتار دستگاه تغییر کرده است یا خیر.
یک برنامه را انتخاب کنید و شروع آبگیری را زیر نظر بگیرید.
سه نتیجه اصلی ممکن است اتفاق بیفتد.
حالت اول: دستگاه عادی شروع به کار می‌کند
اگر E18 دیگر ظاهر نمی‌شود و صدای آبگیری طبیعی است، احتمالاً مشکل در یکی از موارد خارجی مثل شیر، فشار، شلنگ یا فیلتر بوده است.
حالت دوم: دستگاه آب می‌گیرد اما دوباره E18 می‌دهد
این حالت مهم است.
وجود صدای آب به معنی کافی بودن جریان نیست.
ممکن است آب با سرعت کم وارد شود.
اگر تست ۱۰ لیتری شیر انجام نشده، حتماً آن را انجام دهید.
حالت سوم: اصلاً صدای ورود آب شنیده نمی‌شود
اگر مطمئن هستید آب تا ورودی دستگاه می‌رسد ولی دستگاه هیچ آبگیری انجام نمی‌دهد، احتمال ایراد در اجزای داخلی سیستم آبگیری بیشتر می‌شود و بررسی تخصصی منطقی است.
چرا ممکن است ظرفشویی آب بگیرد ولی باز هم E18 نشان دهد؟
این سؤال بسیار رایج است.
کاربر در را باز می‌کند و می‌بیند مقداری آب داخل دستگاه وجود دارد، بنابراین نتیجه می‌گیرد آبگیری سالم است.
اما این نتیجه الزاماً درست نیست.
وجود مقداری آب فقط ثابت می‌کند مسیر کاملاً بسته نیست.
فرض کنید دستگاه برای ادامه برنامه به حجم مشخصی آب در زمان مشخص نیاز دارد، ولی به علت فیلتر نیمه‌مسدود، آب بسیار آهسته وارد می‌شود.
در این حالت:
آب وجود دارد،
شیر ورودی کاملاً قطع نیست،
اما شرایط آبگیری استاندارد نیست.
بنابراین E18 همچنان قابل انتظار است.
علت ظاهر شدن E18 فقط در بعضی ساعات روز چیست؟
اگر خطا بیشتر در ساعات اوج مصرف آب ظاهر می‌شود ولی نیمه‌شب یا ساعات کم‌مصرف دستگاه بدون مشکل کار می‌کند، افت دبی آب یکی از فرضیه‌های مهم است.
برای مثال:
صبح دستگاه کار می‌کند.
عصر E18 می‌دهد.
شب دوباره بدون خطا کار می‌کند.
چنین الگویی می‌تواند نشان دهد مشکل به شرایط آب ساختمان یا شبکه مرتبط است.
برای اثبات آن باید در زمانی که E18 رخ می‌دهد تست دبی انجام شود.
اگر فقط زمانی که فشار پایین است خروجی کمتر از مقدار مناسب می‌شود، علت تا حد زیادی مشخص شده است.
چرا E18 بعد از قطع آب ساختمان ظاهر می‌شود؟
پس از تعمیرات لوله‌کشی یا قطع و وصل آب ممکن است ذرات رسوب، شن یا زنگ داخل لوله حرکت کنند.
فیلتر ورودی ظرفشویی یکی از نقاطی است که این ذرات را متوقف می‌کند.
بنابراین اگر بلافاصله یا مدت کوتاهی پس از قطع و وصل آب E18 ظاهر شده، بررسی توری ورودی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
همچنین باید مطمئن شد فشار آب پس از وصل شدن واقعاً به وضعیت عادی برگشته است.
آیا هوا گرفتن لوله می‌تواند باعث E18 شود؟
وجود هوا پس از قطع و وصل آب می‌تواند برای مدت کوتاهی جریان آب را ناپایدار کند، اما اگر E18 به شکل مداوم تکرار شود، نباید همه چیز را به «هوا گرفتن» نسبت داد.
ابتدا اجازه دهید جریان آب شیر برای مدتی کوتاه پایدار شود و سپس دبی را بررسی کنید.
اگر آب به شکل طبیعی جریان دارد اما ظرفشویی همچنان خطا می‌دهد، عیب‌یابی را ادامه دهید.
اگر همه موارد بیرونی سالم بودند، چه قطعاتی باید بررسی شوند؟
از این مرحله به بعد وارد محدوده‌ای می‌شویم که عیب‌یابی تخصصی اهمیت بیشتری دارد.
اگر:
دبی آب مناسب است،
شیر کاملاً باز است،
شلنگ خم نشده،
فیلتر تمیز است،
اتصالات درست هستند،
اما E18 همچنان تکرار می‌شود،
باید سیستم داخلی آبگیری بررسی شود.
بسته به طراحی و مدل دستگاه، بررسی تخصصی ممکن است اجزای مرتبط با ورود آب، کنترل جریان، تشخیص مقدار آب، اتصالات الکتریکی و فرمان کنترلی را شامل شود.
اما نکته بسیار مهم این است:
وجود E18 به‌تنهایی مجوز تعویض هیچ‌کدام از این قطعات نیست.
قطعه باید آزمایش و علت خرابی اثبات شود.
احتمال خرابی شیر ورودی آب
شیر برقی ورودی وظیفه کنترل ورود آب را بر اساس فرمان دستگاه بر عهده دارد.
اگر مسیر آب تا دستگاه کاملاً مناسب باشد اما شیر نتواند به شکل صحیح باز شود، آبگیری مختل خواهد شد.
ایراد می‌تواند الکتریکی یا مکانیکی باشد.
برای تشخیص آن معمولاً بررسی تخصصی لازم است، زیرا باید مشخص شود:
آیا فرمان لازم به شیر می‌رسد؟
آیا خود شیر باز می‌شود؟
آیا مسیر مکانیکی آن رسوب یا گرفتگی دارد؟
آیا مقدار جریان خروجی طبیعی است؟
بدون این آزمایش‌ها تعویض شیر صرفاً حدس است.
احتمال ایراد در سیستم تشخیص جریان آب
ماشین ظرفشویی مدرن فقط آب را وارد نمی‌کند؛ باید بتواند شرایط ورود آب را نیز کنترل کند.
در برخی طراحی‌ها اجزایی برای پایش جریان یا مقدار آب وجود دارد.
اگر خود جریان آب مناسب باشد ولی اطلاعات مربوط به آن به‌درستی دریافت نشود، کنترل الکترونیکی ممکن است تصور کند آبگیری انجام نشده یا مقدار آب کافی نیست.
تشخیص این وضعیت با مشاهده ظاهری ممکن نیست و معمولاً به بررسی فنی نیاز دارد.
آیا فلومتر می‌تواند باعث E18 شود؟
در مدل‌هایی که سیستم اندازه‌گیری جریان از فلومتر یا سازوکار مشابه استفاده می‌کند، ایراد در بخش اندازه‌گیری جریان می‌تواند یکی از مواردی باشد که تعمیرکار پس از رد کردن علل ساده‌تر بررسی می‌کند.
اما یک نکته مهم وجود دارد:
نباید صرفاً با دیدن E18 بگوییم «فلومتر خراب است».
چرا؟
چون اگر فیلتر ورودی ۸۰ درصد مسدود شده باشد، سیستم اندازه‌گیری ممکن است کاملاً سالم باشد و فقط جریان واقعی آب کم باشد.
پس ابتدا باید ثابت شود آب کافی تا دستگاه می‌رسد.
آیا برد الکترونیکی می‌تواند عامل E18 باشد؟
از نظر فنی، اختلال در مدار فرمان یا پردازش اطلاعات می‌تواند در عیب‌یابی نهایی مطرح شود، اما برد باید یکی از آخرین موارد باشد، نه اولین مورد.
یکی از اشتباهات پرهزینه در تعمیر لوازم خانگی این است که هر خطای نامشخصی سریعاً به برد نسبت داده شود.
در E18 قبل از رسیدن به برد باید مسیر آب و اجزای مرتبط به‌طور کامل بررسی شوند.
اگر تعمیرکاری بدون تست فشار آب، فیلتر، شلنگ و سیستم آبگیری مستقیماً پیشنهاد تعویض برد می‌دهد، درخواست کنید دلیل فنی این تشخیص را توضیح دهد.
آیا ریست کردن ظرفشویی E18 را برطرف می‌کند؟
گاهی خاموش و روشن کردن دستگاه باعث می‌شود خطا موقتاً از صفحه حذف شود، اما این موضوع را نباید با تعمیر اشتباه گرفت.
اگر علت اصلی مثلاً شلنگ تاخورده باشد، ریست کردن شلنگ را صاف نمی‌کند.
اگر فیلتر مسدود باشد، ریست فیلتر را تمیز نمی‌کند.
اگر فشار آب پایین باشد، ریست فشار را افزایش نمی‌دهد.
بنابراین ریست فقط زمانی مفید است که بعد از رفع علت، دستگاه نیاز داشته باشد برنامه قبلی متوقف یا دوباره آغاز شود.
پاک شدن کد خطا با رفع علت خطا تفاوت دارد.
چرا E18 می‌رود و دوباره برمی‌گردد؟
خطای متناوب معمولاً ارزش تشخیصی زیادی دارد.
اگر E18 یک بار ظاهر می‌شود و چند بار دستگاه بدون مشکل کار می‌کند، ممکن است با محدودیتی مرزی روبه‌رو باشیم.
برای مثال:
فیلتر فقط بخشی از مسیر را مسدود کرده،
فشار آب ساختمان نوسان دارد،
شلنگ در بعضی وضعیت‌ها فشرده می‌شود،
شیر رسوب گرفته و گاهی جریان مناسب برقرار نمی‌کند،
یا یکی از اجزای سیستم آبگیری عملکرد ناپایداری دارد.
در چنین شرایطی به جای منتظر ماندن برای دائمی شدن خطا، بهتر است همان زمان عیب‌یابی انجام شود.
تفاوت E18 با E24 و E25 چیست؟
این تفکیک برای جلوگیری از تعمیر اشتباه بسیار مهم است.
E18 در ظرفشویی بوش عمدتاً ما را به سمت ورود آب هدایت می‌کند.
در مقابل، کدهایی مانند E24 و E25 در بسیاری از ظرفشویی‌های بوش بیشتر با سیستم تخلیه آب ارتباط دارند.
پس اگر E18 دارید، شروع کار از شلنگ فاضلاب و پمپ تخلیه معمولاً مسیر اول عیب‌یابی نیست.
همیشه کد دقیق را یادداشت کنید.
یک عدد اشتباه می‌تواند کل مسیر تشخیص را تغییر دهد.
تفاوت E18 و E15 چیست؟
E15 در بسیاری از ظرفشویی‌های بوش به فعال شدن سیستم محافظت در برابر نشت آب مربوط است و شرایط متفاوتی با E18 دارد.
بنابراین روش‌هایی مانند کج کردن دستگاه که گاهی در مطالب غیرتخصصی برای E15 پیشنهاد می‌شوند، ارتباطی با عیب‌یابی اصولی E18 ندارند.
حتی در مورد E15 نیز کج کردن دستگاه لزوماً تعمیر محسوب نمی‌شود، زیرا ممکن است فقط آب موجود در کف دستگاه جابه‌جا شود و علت اصلی نشتی باقی بماند.
برای E18 تمرکز باید روی تأمین و ورود صحیح آب باشد.
تفاوت E18 و علامت شیر آب چیست؟
در برخی مدل‌ها ممکن است همراه با اختلال آبگیری علامت شیر آب نیز ظاهر شود.
این علامت به تنهایی جایگزین تشخیص دقیق کد خطا نیست، اما می‌تواند توجه ما را به مسیر آب جلب کند.
اگر همزمان E18 و نشانه مربوط به شیر آب مشاهده می‌شود، بررسی شیر، دبی، شلنگ و فیلتر ورودی اهمیت ویژه‌ای دارد.
آیا کثیف بودن فیلتر کف ظرفشویی باعث E18 می‌شود؟
این موضوع نیاز به تفکیک دارد.
فیلتر کف داخل کابین ظرفشویی با فیلتر ورودی آب یکسان نیست.
وقتی درباره علت رایج E18 و گرفتگی فیلتر صحبت می‌کنیم، منظور اصلی فیلتر یا توری موجود در مسیر تأمین آب است.
فیلتر کف بیشتر با گردش و تخلیه آب و جمع‌آوری ذرات غذا ارتباط دارد.
بنابراین تمیز کردن فیلتر کف کار مفیدی برای نگهداری ظرفشویی است، اما نباید آن را با فیلتر ورودی مرتبط با E18 اشتباه گرفت.
آیا جرم داخل ظرفشویی باعث E18 می‌شود؟
جرم داخل محفظه به‌تنهایی تعریف مستقیم E18 نیست.
اما رسوبات در بخش‌های مرتبط با مسیر ورود آب می‌توانند جریان را محدود کنند.
بنابراین باید مشخص کنیم جرم در کجا قرار دارد.
اینکه صرفاً بگوییم «ظرفشویی جرم گرفته» تشخیص فنی دقیقی نیست.
آیا قرص ظرفشویی نامناسب باعث E18 می‌شود؟
به‌طور مستقیم معمولاً خیر.
E18 کد مربوط به آبگیری است و نوع قرص شوینده علت اصلی معمول آن محسوب نمی‌شود.
اگر همزمان با تغییر شوینده E18 ظاهر شده، بهتر است ارتباط زمانی را با احتیاط بررسی کنیم و بدون دلیل نتیجه نگیریم شوینده عامل خطاست.
آیا نمک ظرفشویی باعث E18 می‌شود؟
کمبود نمک مخصوص ظرفشویی به‌طور مستقیم علت معمول E18 نیست.
سیستم نمک و سختی‌گیر وظیفه دیگری دارد.
البته نگهداری نامناسب و رسوبات در طولانی‌مدت می‌توانند بر عملکرد قسمت‌های مختلف دستگاه اثر بگذارند، اما وقتی E18 ظاهر می‌شود باید ابتدا همان مسیر استاندارد آبگیری بررسی شود.
آیا بسته بودن آب گرم باعث E18 می‌شود؟
این موضوع به نحوه نصب و مدل دستگاه بستگی دارد، اما در بسیاری از نصب‌های رایج ظرفشویی به ورودی آب سرد متصل است.
به جای حدس زدن، اتصال واقعی دستگاه خودتان را بررسی کنید و دفترچه همان مدل را ملاک قرار دهید.
شماره مدل دقیق در اینجا اهمیت دارد.
شماره E-Nr ظرفشویی بوش چرا مهم است؟
بوش مدل‌های بسیار زیادی از ماشین ظرفشویی تولید کرده است و طراحی داخلی همه آنها یکسان نیست.
به همین دلیل وقتی عیب‌یابی از مراحل عمومی عبور می‌کند و به بررسی قطعات داخلی می‌رسد، شماره مدل اهمیت زیادی پیدا می‌کند.
E-Nr معمولاً روی برچسب مشخصات دستگاه درج شده است.
هنگام درخواست تعمیر بهتر است موارد زیر را آماده داشته باشید:
E-Nr،
کد خطا،
زمان ظاهر شدن خطا،
رفتار دستگاه قبل از خطا،
و اقداماتی که قبلاً انجام داده‌اید.
این اطلاعات تشخیص را بسیار دقیق‌تر می‌کند.
از روی زمان ظاهر شدن E18 چه چیزی می‌توان فهمید؟
زمان بروز خطا می‌تواند سرنخ مهمی باشد.
E18 بلافاصله بعد از Start
اگر خطا خیلی زود ظاهر می‌شود، بررسی کنید آیا اصلاً آب در دسترس دستگاه هست یا خیر.
شیر بسته، شلنگ شدیداً مسدود یا مشکل جدی در مسیر آبگیری از احتمالات قابل بررسی هستند.
E18 پس از مدتی تلاش برای آبگیری
اگر صدای ورود آب شنیده می‌شود و بعد از مدتی خطا ظاهر می‌شود، محدود بودن جریان آب اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
E18 فقط گاهی
به نوسان فشار، گرفتگی نسبی و ایرادهای متناوب توجه کنید.
E18 بعد از جابه‌جایی
شلنگ و اتصالات را در اولویت قرار دهید.
E18 بعد از قطع آب منطقه
فشار آب و توری ورودی را بررسی کنید.
این نوع تحلیل بسیار ارزشمندتر از تعویض تصادفی قطعات است.
صدای ظرفشویی هنگام E18 چه کمکی به تشخیص می‌کند؟
گوش دادن به دستگاه جای ابزار اندازه‌گیری را نمی‌گیرد، اما می‌تواند سرنخ بدهد.
اگر پس از Start صدای تلاش برای آبگیری شنیده می‌شود ولی صدای جریان آب بسیار ضعیف است، مسیر ورودی باید بررسی شود.
اگر آب با صدای طبیعی وارد می‌شود اما خطا همچنان رخ می‌دهد، باید مطمئن شوید مقدار واقعی جریان کافی است و سپس سیستم تشخیص و کنترل آبگیری بررسی شود.
اگر هیچ صدای آبگیری وجود ندارد، پس از تأیید سالم بودن آب ورودی، بررسی تخصصی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
آیا باز کردن در ظرفشویی و نگاه کردن به مقدار آب روش تشخیص خوبی است؟
فقط به‌عنوان یک مشاهده کمکی.
سطح آب در ماشین ظرفشویی مانند یک سطل یا لباسشویی قدیمی نیست که الزاماً حجم زیادی آب قابل مشاهده باشد. ماشین‌های جدید با آب نسبتاً کمی کار می‌کنند.
بنابراین از کم بودن ظاهری آب داخل کف دستگاه نمی‌توان به تنهایی نتیجه گرفت E18 طبیعی یا غیرطبیعی است.
تشخیص باید بر اساس عملکرد سیستم انجام شود.
روش عیب‌یابی حرفه‌ای E18 بدون تعویض بی‌دلیل قطعه
یک عیب‌یابی حرفه‌ای باید بر اساس حذف مرحله‌ای احتمالات باشد.
مرحله اول: تأیید منبع آب.
مرحله دوم: اندازه‌گیری دبی.
مرحله سوم: بررسی شلنگ.
مرحله چهارم: بررسی فیلتر ورودی.
مرحله پنجم: بررسی AquaStop و سیستم ورود آب.
مرحله ششم: بررسی عملکرد اجزای داخلی آبگیری.
مرحله هفتم: بررسی سیگنال‌ها و مدار کنترلی در صورت لزوم.
مزیت این روش این است که در هر مرحله یک فرضیه آزمایش می‌شود.
به جای اینکه بگوییم «احتمالاً فلان قطعه خراب است»، می‌پرسیم:
آیا آب کافی تا شیر می‌رسد؟
اگر بله، آیا از شلنگ عبور می‌کند؟
اگر بله، آیا فیلتر مانع ایجاد کرده؟
اگر خیر، آیا شیر ورودی باز می‌شود؟
آیا سیستم مقدار آب را درست تشخیص می‌دهد؟
این همان تفاوت عیب‌یابی با حدس زدن است.
راه صد در صد تضمینی رفع E18 دقیقاً چیست؟
عبارت «راه صد در صد تضمینی» نباید به این معنی برداشت شود که یک ترفند واحد برای تمام ظرفشویی‌های بوش وجود دارد.
چنین ترفندی وجود ندارد.
روش مطمئن، پیدا کردن علت واقعی خطا و رفع همان علت است.
اگر علت کمبود فشار آب باشد، تمیز کردن فیلتر لزوماً مشکل را حل نمی‌کند.
اگر فیلتر گرفته باشد، تعویض برد مشکل را حل نمی‌کند.
اگر شلنگ تا خورده باشد، تعویض شیر برقی بی‌فایده است.
اگر قطعه داخلی معیوب باشد، باز و بسته کردن شیر آب درمان دائمی نیست.
پس تنها روشی که می‌توان از آن به‌عنوان مسیر قطعی یاد کرد این است:
عیب‌یابی از منبع آب تا نقطه تشخیص جریان، بدون پرش از مراحل و بدون تعویض حدسی قطعات.
یک تست تشخیصی ساده برای کاربران
برای اینکه مسیر ساده‌تر شود، این سناریو را اجرا کنید.
ابتدا بررسی کنید در منزل آب دارید.
سپس شیر مخصوص ظرفشویی را کاملاً باز کنید.
دبی مستقیم شیر را آزمایش کنید.
اگر دبی مناسب نیست، مشکل را در تأسیسات بررسی کنید.
اگر مناسب است، شلنگ ورودی را بررسی کنید.
اگر شلنگ سالم است، فیلتر ورودی را بررسی کنید.
اگر فیلتر کثیف است، آن را به روش صحیح تمیز کنید.
اتصالات را دوباره ببندید و نشتی را کنترل کنید.
دستگاه را آزمایش کنید.
اگر خطا برطرف شد، کار تمام است.
اگر E18 باقی ماند، از این مرحله به بعد بررسی تخصصی سیستم آبگیری منطقی است.
این روش از باز کردن بی‌دلیل دستگاه جلوگیری می‌کند.
چه زمانی خودمان می‌توانیم E18 را برطرف کنیم؟
اگر علت یکی از موارد زیر باشد، در بسیاری از شرایط کاربر می‌تواند بدون باز کردن قسمت‌های داخلی دستگاه مشکل را برطرف کند:
شیر آب بسته است.
شیر نیمه‌باز است.
شلنگ به شکل واضح خم شده است.
شلنگ پشت دستگاه فشرده شده است.
فیلتر قابل دسترسی ورودی کثیف شده است.
افت فشار آب ساختمان وجود دارد و مشکل از ظرفشویی نیست.
البته حتی در این موارد نیز باید ایمنی رعایت شود.
چه زمانی باید تعمیر دستگاه را متوقف کنیم و سراغ تکنسین برویم؟
اگر تمام موارد قابل بررسی توسط کاربر سالم هستند اما خطا باقی مانده، بهتر است دستگاه بیشتر باز نشود.
به‌خصوص در شرایط زیر:
آب با دبی مناسب تا دستگاه می‌رسد اما آبگیری انجام نمی‌شود.
E18 بعد از تمیز کردن فیلتر و اصلاح شلنگ همچنان تکرار می‌شود.
AquaStop مشکوک به ایراد داخلی است.
اتصالات برقی باید اندازه‌گیری شوند.
نیاز به تست شیر برقی وجود دارد.
سیستم سنجش جریان یا سطح باید بررسی شود.
سیم‌کشی داخلی نیاز به آزمایش دارد.
برد باید بررسی شود.
آثار سوختگی یا اتصال الکتریکی مشاهده می‌شود.
نشتی آب وجود دارد.
در این شرایط ادامه تعمیر توسط فرد غیرمتخصص می‌تواند خرابی اولیه را پیچیده‌تر کند.
چرا نباید از همان ابتدا AquaStop را تعویض کنیم؟
چون AquaStop می‌تواند نسبتاً گران باشد و E18 دلایل ساده‌تری نیز دارد.
فرض کنید مشکل فقط رسوب شیر ساختمان باشد. اگر AquaStop تعویض شود، دستگاه همچنان آب کافی دریافت نمی‌کند و E18 باقی می‌ماند.
تعمیر اصولی یعنی ابتدا علت را اثبات کنیم و سپس قطعه بخریم.
چرا تعویض برد در E18 باید آخرین گزینه باشد؟
برد الکترونیکی مرکز کنترل دستگاه است، اما این موضوع به معنی مقصر بودن آن در هر خطا نیست.
کد E18 می‌تواند نتیجه اطلاعاتی باشد که برد کاملاً درست پردازش کرده است؛ یعنی واقعاً آب کافی وارد نشده و برد به‌درستی خطا داده است.
در این حالت تعویض برد سالم نه‌تنها مشکل را برطرف نمی‌کند، بلکه هزینه بسیار زیادی به مصرف‌کننده تحمیل می‌کند.
اگر تعمیرکار گفت «برد خراب است» چه سؤالی بپرسیم؟
سؤال کنید:
چه آزمایشی نشان داده برد خراب است؟
تعمیرکار متخصص باید بتواند توضیح دهد چه قسمت‌هایی بررسی شده‌اند و چگونه به این نتیجه رسیده است.
برای مثال باید مشخص باشد که:
آب ورودی کافی بوده،
فیلتر سالم بوده،
شلنگ محدودیت نداشته،
اجزای آبگیری تست شده‌اند،
و فرمان یا پاسخ الکتریکی غیرطبیعی مشاهده شده است.
تشخیص «برد» بدون طی این مراحل قابل اتکا نیست.
آیا استفاده مکرر از ظرفشویی با E18 ضرر دارد؟
وقتی دستگاه مرتب خطا می‌دهد، ادامه دادن Start و Reset پشت سر هم راه‌حل نیست.
اگر مشکل آبگیری وجود دارد، بهتر است علت پیدا شود.
به‌خصوص اگر همزمان صدای غیرعادی، نشتی، بوی سوختگی یا رفتار غیرطبیعی دیگری مشاهده می‌شود، دستگاه را از سرویس خارج کنید تا بررسی شود.
آیا خاموش کردن دستگاه برای چند ساعت E18 را حل می‌کند؟
ممکن است بعد از روشن شدن مجدد خطا موقتاً ظاهر نشود، اما اگر علت فیزیکی وجود داشته باشد، خاموش ماندن آن را برطرف نمی‌کند.
یک فیلتر مسدود بعد از سه ساعت تمیز نمی‌شود.
یک شلنگ خمیده خودبه‌خود صاف نمی‌شود.
یک شیر رسوب‌گرفته نیز با خاموش کردن دستگاه تعمیر نمی‌شود.
بنابراین رفع موقت کد را با رفع ایراد اشتباه نگیرید.
اگر E18 بعد از نصب ظرفشویی نو ظاهر شد چه کنیم؟
در دستگاه تازه نصب‌شده احتمال خرابی کارخانه‌ای وجود دارد، اما قبل از رسیدن به این نتیجه باید نصب بررسی شود.
موارد مهم عبارت‌اند از:
باز بودن شیر آب،
برداشته شدن محدودیت‌های مربوط به نصب،
قرارگیری صحیح شلنگ،
تا نخوردن شلنگ هنگام هل دادن دستگاه داخل کابینت،
اتصال صحیح ورودی آب،
و مناسب بودن دبی.
اگر دستگاه قبل از قرار گرفتن در کابینت کار می‌کرد ولی بعد از جا زدن E18 داد، شلنگ یکی از اولین موارد مشکوک است.
ارور E18 ظرفشویی بوش
اگر بعد از تعویض شلنگ E18 ظاهر شد چه؟
نصب شلنگ جدید باید بررسی شود.
ممکن است:
شلنگ پیچیده باشد،
اتصال اشتباه انجام شده باشد،
توری ورودی جابه‌جا شده باشد،
شیر کامل باز نشده باشد،
یا شلنگ جدید با سیستم دستگاه سازگار نباشد.
هر تغییر اخیر در سیستم، یک سرنخ تشخیصی است.
اگر ظرفشویی چند سال کار کرده و ناگهان E18 داده است
در دستگاهی که سال‌ها بدون مشکل کار کرده، باید به تغییرات تدریجی نیز فکر کرد.
رسوب فیلتر،
رسوب شیر،
فرسودگی اجزای آبگیری،
تغییر فشار ساختمان،
یا ایجاد ایراد در یکی از قطعات داخلی
می‌توانند مطرح باشند.
در اینجا باز هم ترتیب عیب‌یابی تغییر نمی‌کند: ابتدا ساده‌ترین و قابل اندازه‌گیری‌ترین موارد.
نقش سختی آب در ایجاد شرایط مرتبط با E18
سختی بالای آب می‌تواند در طول زمان باعث تشکیل رسوب در مسیرهای مختلف شود.
اما نباید هر E18 را صرفاً به سختی آب نسبت داد.
سختی آب یک عامل زمینه‌ای است، نه تشخیص نهایی.
اگر شیر یا توری ورودی رسوب گرفته، باید همان گرفتگی اثبات و برطرف شود.
آیا نصب فیلتر آب قبل از ظرفشویی مفید است؟
این موضوع به کیفیت آب و تأسیسات ساختمان بستگی دارد.
اضافه کردن هر وسیله‌ای به مسیر آب اگر به شکل نامناسب انتخاب یا نصب شود، خودش می‌تواند دبی را کاهش دهد.
بنابراین اگر فیلتر خارجی روی مسیر ظرفشویی نصب شده و بعد از مدتی E18 ظاهر شده، خود آن فیلتر نیز باید از نظر افت جریان بررسی شود.
این مورد خصوصاً زمانی مهم است که کارتریج فیلتر مدت زیادی تعویض نشده باشد.
یک علت کمتر مورد توجه: شیر پیسوار یا انشعاب زیر سینک
گاهی تمرکز همه روی ظرفشویی است، در حالی که محدودیت اصلی در همان شیر کوچک زیر سینک قرار دارد.
رسوبات داخلی می‌توانند مسیر شیر را محدود کنند.
به همین دلیل تست دبی باید از نقطه‌ای انجام شود که واقعاً آب را به شلنگ ظرفشویی تحویل می‌دهد.
اگر فشار سینک خوب است، آیا فشار ظرفشویی هم حتماً خوب است؟
خیر.
ممکن است شیر سینک و شیر ظرفشویی دو مسیر متفاوت داشته باشند.
حتی اگر از یک لوله تغذیه شوند، شیر اختصاصی ظرفشویی ممکن است رسوب گرفته باشد.
پس فشار خوب شیر ظرفشویی آشپزخانه به تنهایی اثبات نمی‌کند ورودی ماشین نیز جریان کافی دارد.
چگونه بفهمیم مشکل از ساختمان است یا خود ظرفشویی؟
این یکی از مهم‌ترین اهداف تست دبی است.
اگر آب مستقیم از شیر مخصوص ظرفشویی جریان کافی ندارد، مشکل قبل از ماشین قرار دارد.
اگر آب مستقیم از شیر مناسب است اما بعد از شلنگ جریان محدود می‌شود، شلنگ یا فیلتر بررسی می‌شود.
اگر آب تا ورودی دستگاه مناسب است اما دستگاه آبگیری نمی‌کند، احتمال مشکل داخلی افزایش پیدا می‌کند.
این تقسیم‌بندی باعث می‌شود محدوده ایراد مرحله‌به‌مرحله کوچک‌تر شود.
الگوریتم کامل تشخیص E18 ظرفشویی بوش
برای یک تشخیص منظم می‌توان از این الگوریتم استفاده کرد:
گام ۱: کد را دقیق بخوانید؛ E18 است؟
گام ۲: مطمئن شوید دستگاه ظرفشویی است و اطلاعات مربوط به لباسشویی را دنبال نمی‌کنید.
گام ۳: وجود آب ساختمان را بررسی کنید.
گام ۴: شیر مخصوص ظرفشویی را بررسی کنید.
گام ۵: دبی خروجی شیر را اندازه بگیرید.
گام ۶: اگر دبی پایین است، مشکل تأسیسات را برطرف کنید.
گام ۷: اگر دبی مناسب است، شلنگ را بررسی کنید.
گام ۸: پیچ‌خوردگی و فشردگی را رفع کنید.
گام ۹: فیلتر ورودی را بررسی کنید.
گام ۱۰: فیلتر را در صورت نیاز به روش صحیح تمیز کنید.
گام ۱۱: اتصالات را ببندید.
گام ۱۲: نشتی را کنترل کنید.
گام ۱۳: دستگاه را آزمایش کنید.
گام ۱۴: اگر E18 رفع شده، علت خارجی بوده است.
گام ۱۵: اگر E18 باقی مانده، سیستم داخلی آبگیری باید تخصصی بررسی شود.
این الگوریتم به جای «حدس قطعه»، محل ایراد را مرحله‌به‌مرحله محدود می‌کند.
جدول تشخیص سریع ارور E18
| وضعیت دستگاه | احتمال قابل بررسی |
|---|---|
| اصلاً آب وارد نمی‌شود | شیر بسته، شلنگ، فیلتر، AquaStop یا سیستم آبگیری |
| آب بسیار کم وارد می‌شود | دبی پایین، گرفتگی فیلتر یا محدودیت شلنگ |
| بعد از جابه‌جایی E18 آمده | خم یا له شدن شلنگ |
| بعد از قطع آب منطقه ایجاد شده | افت فشار یا ورود رسوبات به فیلتر |
| فقط ساعات خاصی خطا می‌دهد | نوسان فشار یا دبی |
| شیر آب دبی کافی دارد ولی آبگیری انجام نمی‌شود | نیاز به بررسی سیستم داخلی آبگیری |
| با تمیز کردن فیلتر رفع شده | گرفتگی مسیر ورودی علت محتمل بوده |
| پس از مدتی دوباره برگشته | رسوب مجدد، فشار مرزی یا ایراد دیگری در مسیر |
| همراه نشتی است | دستگاه را متوقف و نشتی را بررسی کنید |
اشتباهات رایج هنگام رفع E18
ارور E18 ظرفشویی بوش
تعویض قطعه قبل از اندازه‌گیری دبی
این یکی از پرهزینه‌ترین اشتباهات است.
یک سطل و یک دقیقه زمان می‌تواند قبل از تعویض قطعات اطلاعات بسیار مهمی بدهد.
اشتباه گرفتن E18 ظرفشویی با لباسشویی
نتیجه این اشتباه معمولاً رفتن سراغ سیستم تخلیه است.
ریست‌های پشت سر هم
ریست علت فیزیکی را رفع نمی‌کند.
سوراخ کردن توری ورودی
این کار حفاظت سیستم را از بین می‌برد.
فرو بردن AquaStop در آب
در مجموعه AquaStop اجزای الکتریکی وجود دارد و چنین کاری نباید انجام شود.
استفاده از مواد شیمیایی نامناسب
جرم‌گیر قوی روی قطعاتی که برای آن طراحی نشده‌اند می‌تواند به واشرها یا اجزا آسیب بزند.
باز کردن کامل دستگاه بدون تشخیص اولیه
تا زمانی که شیر، دبی، شلنگ و فیلتر بررسی نشده‌اند، باز کردن دستگاه معمولاً زودهنگام است.
چرا مقاله‌های کوتاه درباره E18 ممکن است باعث تشخیص اشتباه شوند؟
اگر فقط گفته شود «E18 یعنی آب وارد دستگاه نمی‌شود»، اطلاعات ناقص است.
ممکن است آب وارد شود ولی مقدار آن کافی نباشد.
اگر فقط گفته شود «فیلتر را تمیز کنید»، باز هم ناقص است؛ شاید فشار ساختمان پایین باشد.
اگر فقط گفته شود «AquaStop خراب است»، ممکن است کاربر بی‌دلیل قطعه بخرد.
اگر گفته شود «برد خراب است»، بدون آزمایش قابل اعتماد نیست.
تشخیص درست باید مسیر آب را به‌صورت یک سیستم کامل ببیند.
آیا E18 می‌تواند بدون هیچ خرابی در ماشین ایجاد شود؟
بله.
فرض کنید آب منطقه برای چند ساعت با فشار بسیار پایین تأمین می‌شود.
ماشین ظرفشویی کاملاً سالم است.
برنامه شروع می‌شود.
دستگاه برای آبگیری تلاش می‌کند.
آب کافی وارد نمی‌شود.
سیستم شرایط غیرعادی را تشخیص می‌دهد.
E18 ظاهر می‌شود.
چند ساعت بعد فشار آب عادی می‌شود و دستگاه دوباره کار می‌کند.
در این سناریو هیچ قطعه‌ای خراب نشده است.
این مثال نشان می‌دهد چرا «کد خطا» و «قطعه خراب» مترادف نیستند.
آیا E18 بعد از رفع مشکل خودبه‌خود پاک می‌شود؟
در بسیاری از شرایط پس از برطرف شدن علت و شروع مجدد صحیح دستگاه، خطا دیگر ظاهر نمی‌شود. روش دقیق لغو برنامه یا Reset می‌تواند بین مدل‌ها متفاوت باشد.
به همین دلیل اگر نیاز به Reset دارید، دفترچه همان E-Nr را ملاک قرار دهید.
اما باز هم تأکید می‌کنیم:
هدف اصلی پاک کردن نوشته E18 از نمایشگر نیست؛ هدف برطرف کردن شرایطی است که E18 را ایجاد کرده است.
بعد از رفع E18 چه چیزهایی را کنترل کنیم؟
فقط روشن شدن دستگاه کافی نیست.
بهتر است یک چرخه را زیر نظر داشته باشید.
بررسی کنید:
آبگیری بدون وقفه غیرعادی انجام شود.
E18 دوباره ظاهر نشود.
اتصالاتی که باز کرده‌اید نشتی نداشته باشند.
صدای غیرطبیعی وجود نداشته باشد.
برنامه بتواند مراحل بعدی را ادامه دهد.
اگر اتصال شلنگ باز شده، کنترل نشتی اهمیت ویژه‌ای دارد.
چگونه از تکرار ارور E18 جلوگیری کنیم؟
پیشگیری صددرصدی از تمام خرابی‌ها ممکن نیست، اما می‌توان احتمال برخی عوامل را کاهش داد.
اول اینکه شلنگ ورودی نباید تحت فشار کابینت باشد.
هنگام جابه‌جایی دستگاه مطمئن شوید شلنگ پیچ نخورده است.
اگر آب منطقه رسوبات زیادی دارد، وضعیت فیلتر ورودی در سرویس‌های دوره‌ای بررسی شود.
بعد از تعمیرات اساسی لوله‌کشی و ورود رسوبات به آب، اگر عملکرد دستگاه تغییر کرد مسیر ورودی بررسی شود.
شیر مخصوص ظرفشویی باید سالم باشد و مسیر آن بر اثر رسوب محدود نشده باشد.
از دستکاری توری فیلتر خودداری کنید.
اگر E18 گاهی ظاهر می‌شود، منتظر دائمی شدن آن نمانید و همان زمان علت را بررسی کنید.
چک‌لیست نهایی رفع E18 ظرفشویی بوش
قبل از تماس برای تعمیر، این موارد را بررسی کنید:
- کد نمایشگر واقعاً E:18 است.
- دستگاه ماشین ظرفشویی بوش است، نه لباسشویی.
- آب ساختمان قطع نیست.
- شیر مخصوص ظرفشویی کاملاً باز است.
- شیر رسوب یا گرفتگی واضح ندارد.
- دبی مستقیم آب بررسی شده است.
- حدود ۱۰ لیتر آب در یک دقیقه از شیر کاملاً باز قابل تأمین است.
- شلنگ ورودی تا نخورده است.
- شلنگ پیچ نخورده است.
- شلنگ پشت دستگاه له نشده است.
- فیلتر ورودی مسدود نیست.
- AquaStop داخل آب فرو برده نشده است.
- اتصالات بعد از باز و بسته شدن نشتی ندارند.
- دستگاه بعد از اصلاح موارد فوق مجدداً آزمایش شده است.
- اگر خطا باقی مانده، از تعویض حدسی قطعات خودداری شده است.
اگر همه این موارد تأیید شده‌اند ولی E18 همچنان وجود دارد، زمان بررسی تخصصی فرا رسیده است.
چه اطلاعاتی به تعمیرکار بدهیم؟
به جای اینکه فقط بگویید «ظرفشویی خراب شده»، اطلاعات دقیق بدهید.
مثلاً:
«ماشین ظرفشویی بوش کد E18 می‌دهد. شیر کاملاً باز است. دبی خروجی را اندازه گرفتم و مناسب بود. شلنگ خم نشده و فیلتر ورودی هم تمیز شده، ولی دستگاه همچنان هنگام آبگیری E18 می‌دهد.»
این توضیح بسیار مفیدتر است.
همچنین E-Nr دستگاه را اعلام کنید.
اگر خطا فقط گاهی اتفاق می‌افتد، زمان و شرایط بروز آن را نیز بگویید.
آیا هزینه تعمیر E18 زیاد است؟
بدون مشخص شدن علت نمی‌توان قیمت دقیقی اعلام کرد.
E18 می‌تواند از یک مشکل بدون هزینه مثل خم شدن شلنگ تا ایراد یک قطعه داخلی متغیر باشد.
بنابراین هر قیمتی که صرفاً بر اساس شنیدن عبارت «E18» و بدون بررسی دستگاه اعلام شود، باید با احتیاط ارزیابی شود.
هزینه تعمیر باید بر اساس قطعه یا علت اثبات‌شده تعیین شود، نه صرفاً کد خطا.
آیا برای E18 حتماً قطعه باید تعویض شود؟
خیر.
اگر علت فشار آب، شلنگ یا فیلتر باشد ممکن است هیچ قطعه‌ای نیاز به تعویض نداشته باشد.
حتی در عیب‌های داخلی نیز ابتدا باید مشخص شود قطعه واقعاً معیوب است یا فقط مسیر آن دچار گرفتگی یا مشکل اتصال شده است.
سؤال‌های متداول درباره ارور E18 ظرفشویی بوش
ارور E18 ظرفشویی بوش یعنی چه؟
این خطا در ماشین ظرفشویی بوش به مشکل در جریان یا ورود آب و پایین بودن سطح آب مورد انتظار مربوط است. اولین موارد قابل بررسی شیر آب، دبی، شلنگ ورودی و فیلتر آب هستند.
مهم‌ترین علت E18 چیست؟
یک علت واحد برای تمام دستگاه‌ها وجود ندارد. محدودیت جریان آب، شلنگ تاخورده، شیر بسته یا رسوب‌گرفته و فیلتر ورودی مسدود از مهم‌ترین موارد قابل بررسی هستند.
آیا E18 یعنی پمپ تخلیه خراب شده؟
در ماشین ظرفشویی بوش E18 را نباید با E18 ماشین لباسشویی اشتباه گرفت. در ظرفشویی، مسیر اولیه عیب‌یابی مربوط به تأمین و ورود آب است.
فشار مناسب آب برای بررسی E18 چقدر است؟
به جای حدس زدن فشار، می‌توان دبی را آزمایش کرد. بوش در راهنمای عیب‌یابی خود حدود ۱۰ لیتر آب در دقیقه از شیر کاملاً باز را به‌عنوان معیار بررسی ذکر می‌کند.
آیا می‌توانم خودم E18 را رفع کنم؟
اگر علت بسته بودن شیر، خم شدن شلنگ یا گرفتگی فیلتر قابل دسترسی باشد، در بسیاری از موارد بررسی اولیه توسط کاربر امکان‌پذیر است؛ به شرط رعایت ایمنی و قطع برق و آب در زمان باز کردن اتصال.
آیا ریست ظرفشویی E18 را رفع می‌کند؟
اگر علت اصلی همچنان وجود داشته باشد خیر. Reset ممکن است برنامه یا خطای ثبت‌شده را موقتاً پاک کند، اما مشکل آبگیری را تعمیر نمی‌کند.
آیا AquaStop باعث E18 می‌شود؟
سیستم AquaStop بخشی از مسیر آبگیری در مدل‌های مجهز است و در عیب‌یابی تخصصی می‌تواند بررسی شود، اما E18 به تنهایی اثبات نمی‌کند AquaStop خراب است.
آیا می‌توان AquaStop را داخل جرم‌گیر قرار داد؟
خیر. مجموعه AquaStop دارای بخش الکتریکی است و نباید در آب یا محلول جرم‌گیر غوطه‌ور شود.
چرا ظرفشویی آب می‌گیرد ولی E18 می‌دهد؟
ممکن است مقدار یا سرعت ورود آب کافی نباشد. ورود مقداری آب به دستگاه به معنی طبیعی بودن دبی نیست.
چرا E18 فقط شب یا روز ظاهر می‌شود؟
اگر خطا به ساعات خاصی وابسته است، نوسان فشار یا دبی آب ساختمان باید بررسی شود.
چرا بعد از قطع آب E18 ظاهر شد؟
ممکن است فشار هنوز طبیعی نشده باشد یا ذرات موجود در لوله بعد از وصل شدن آب وارد فیلتر ورودی شده و آن را محدود کرده باشند.
آیا کثیفی فیلتر کف باعث E18 است؟
فیلتر کف و فیلتر ورودی دو بخش متفاوت هستند. در عیب‌یابی E18، فیلتر مسیر تأمین آب اهمیت اصلی دارد.
آیا خرابی برد می‌تواند E18 ایجاد کند؟
در مراحل پیشرفته عیب‌یابی امکان بررسی مدار کنترل وجود دارد، اما برد نباید بدون تست سایر اجزای سیستم متهم یا تعویض شود.
بعد از تمیز کردن فیلتر هنوز E18 دارم؛ چه کنم؟
دبی شیر، وضعیت شلنگ و اتصالات را بررسی کنید. اگر همه موارد مناسب هستند، سیستم داخلی آبگیری باید توسط فرد متخصص بررسی شود.
اگر E18 یک بار آمد و دیگر تکرار نشد باید نگران باشم؟
ممکن است یک افت موقت فشار اتفاق افتاده باشد، اما اگر خطا دوباره ظاهر شد بهتر است علت بررسی شود، به‌خصوص اگر الگوی مشخصی دارد.
آیا خاموش کردن برق دستگاه باعث رفع E18 می‌شود؟
فقط در صورتی که مشکل موقتی بوده باشد ممکن است پس از روشن شدن خطا دیده نشود. اگر محدودیت واقعی آبگیری وجود دارد، قطع برق آن را رفع نمی‌کند.
آیا شلنگ تخلیه باعث E18 می‌شود؟
در عیب‌یابی معمول E18 تمرکز اصلی روی مسیر ورودی آب است. مشکلات تخلیه در ظرفشویی‌های بوش معمولاً با کدهای دیگری نیز شناخته می‌شوند؛ بنابراین نباید E18 ظرفشویی را با E18 لباسشویی اشتباه گرفت.
آیا دستگاه با E18 قابل استفاده است؟
اگر خطا تکرار می‌شود بهتر است ابتدا علت برطرف شود. Start و Reset مکرر جای عیب‌یابی را نمی‌گیرد.
از کجا بفهمیم مشکل از فشار آب است؟
بهترین روش ساده، اندازه‌گیری دبی مستقیم شیر است. اگر جریان آب به میزان موردنیاز نمی‌رسد، ابتدا تأسیسات باید بررسی شود.
اگر شیر آب سالم باشد مرحله بعد چیست؟
شلنگ ورودی و سپس فیلتر ورودی را بررسی کنید.
اگر همه این موارد سالم باشند چه؟
آن زمان احتمال ایراد در سیستم داخلی آبگیری افزایش پیدا می‌کند و بررسی تخصصی توصیه می‌شود.
جمع‌بندی؛ برای E18 از قطعه شروع نکنید، از مسیر آب شروع کنید
اگر فقط یک نکته از این راهنما به خاطر بسپارید، این باشد:
ارور E18 ظرفشویی بوش را با تعویض قطعه شروع نکنید؛ با بررسی مسیر آب شروع کنید.
E18 در ظرفشویی بوش نشان می‌دهد دستگاه با وضعیت غیرطبیعی در جریان یا تأمین آب مواجه شده است. بنابراین عیب‌یابی صحیح باید از جایی آغاز شود که آب وارد سیستم می‌شود.
ابتدا شیر آب.
بعد دبی.
بعد شلنگ.
بعد فیلتر ورودی.
سپس AquaStop و مسیر آبگیری.
و فقط اگر تمام این موارد سالم بودند، سراغ عیب‌یابی تخصصی اجزای داخلی بروید.
اگر آب مستقیم از شیر با دبی مناسب خارج نمی‌شود، هنوز دلیلی برای باز کردن ظرفشویی ندارید.
اگر آب کافی است اما شلنگ خم شده، شلنگ را اصلاح کنید.
اگر فیلتر مسدود است، گرفتگی را به روش صحیح برطرف کنید.
اگر همه شرایط ورودی استاندارد هستند ولی E18 همچنان برمی‌گردد، آن زمان باید مشخص شود کدام جزء داخلی سیستم آبگیری قادر به انجام وظیفه خود نیست.
این روش شاید به اندازه جمله‌هایی مثل «این قطعه را عوض کنید و تمام» ساده به نظر نرسد، اما از نظر فنی بسیار مطمئن‌تر است؛ زیرا به جای حدس زدن، علت را پیدا می‌کند.
و دقیقاً به همین دلیل می‌توان گفت مطمئن‌ترین راه برای رفع دائمی E18 این نیست که یک قطعه خاص را بدون بررسی تعویض کنیم؛ بلکه باید نقطه‌ای را پیدا کنیم که جریان طبیعی آب در آن مختل شده و همان علت را برطرف کنیم.
اگر در کنار خطای E18 با کدهای دیگری روی نمایشگر دستگاه مواجه شده‌اید، بهتر است معنی هر کد را جداگانه بررسی کنید. برای مثال، ارور 23 ظرفشویی بوش معمولاً به بخش تخلیه آب و عملکرد پمپ تخلیه ارتباط دارد و علت بروز و روش بررسی آن با خطای E18 متفاوت است. به همین دلیل، پیش از هر اقدامی باید کد نمایش‌داده‌شده روی دستگاه را دقیق تشخیص دهید و مراحل عیب‌یابی مخصوص همان خطا را دنبال کنید.
اگر پس از انجام بررسی‌های ایمن و اولیه همچنان ارور E18 باقی مانده است، از باز کردن تصادفی قطعات یا تعویض برد، شیر برقی و AquaStop بر اساس حدس خودداری کنید. در این مرحله بررسی تخصصی دستگاه، با توجه به شماره دقیق مدل و اندازه‌گیری عملکرد اجزای سیستم آبگیری، منطقی‌ترین راه است.
به این ترتیب هم احتمال تعمیر اشتباه کاهش پیدا می‌کند، هم از هزینه‌های غیرضروری جلوگیری می‌شود و هم به جای پاک کردن موقت کد خطا، علت واقعی ایجاد ارور E18 ظرفشویی بوش برطرف خواهد شد.
بازبینی و تأیید محتوا
این مقاله توسط محمد حجازی بازبینی شده است. محتوای مطلب با هدف ارائه اطلاعات دقیق، کاربردی و قابل‌فهم درباره ارور E18 ظرفشویی بوش بررسی شده تا مراحل عیب‌یابی، نکات ایمنی و راهکارهای پیشنهادی به‌صورت شفاف در اختیار کاربران قرار گیرد.
بازبینی‌کننده: محمد حجازی
حوزه تخصص: محصولات و لوازم خانگی بوش
